Van gesticht naar Kloosterkwartier

Een korte geschiedenis van het huidige ziekenhuis Bernhoven.

Het Rochushuis “ter verzorging van lijders aan besmettelijke ziekten”, is de voorloper van het Sint Joseph Ziekenhuis in Veghel en stond direct achter het klooster. De oorsprong van het ziekenhuis ligt in de huidige Deken van Miertstraat (toen Nieuwstraat geheten).

In een artikel van “DE TIJD” uit 1953 valt te lezen:

De congregatie “Zusters Franciscanessen” is gegroeid uit de nood der tijden, ’n ijverige pastoor met ’n ontstuimige werklust en ’n grote liefde voor z’n parochie, zag zich geplaatst voor ’n berg moeilijkheden. Volgens zijn inzicht had hij daar helpsters bij nodig. Gods Geest werkt waar Hij wil en zo gebeurde het, dat de pastoor, Bernardinus Johannes van Miert, vier* meisjes geschikt en bereid vond om hem te komen helpen en de leiding van de liefdewerken op zich te nemen. Zij maakten haar noviciaat bij de Zusters Franciscanessen van Roosendaal. Als novicen kwamen ze in Veghel terug, tot grote vreugde van de pastoor, die, toen hij het rijtuig hoorde aankomen, z’n preek eindigde met de woorden: “Daar zijn ze!” en de kerk uitliep om de Zusters te verwelkomen. Dit was 24 Juni 1844. Eenmaal terug in Veghel begon dat kleine “kuddeke” te groeien. Veghel werd een zelfstandig huis. Dat was op 24 April 1870 toen de Pauselijke goedkeuring verkregen werd en daarmee was de Congregatie beveiligd (© DE TIJD).

* In een artikel op BHIC wordt overigens gesproken over drie zusters.

Zuster Maria Teresia van Miert (nicht van Deken van Miert) werd benoemd door Bossche bisschop Mgr. Zwijsen tot Overste. Deze functie vervulde ze vijftig jaar (tot 11 september 1891). Deken van Miert (stichter van de Congregatie van de Zusters Franciscanessen) had kort vóór zijn dood in 1870 reeds grond gekocht in het Middegaal om daar een ziekenhuis te bouwen.

In de periode 1869-1872 werd het klooster met de kapel in Veghel gebouwd. Hierna  volgde achter het klooster een grote uitbreiding, met ruimten om ook bejaarde mannen en zieken te kunnen verplegen. De oprichting in 1880 van het Rochushuis ter behandeling van besmettelijke ziekten was een feit. Het bleek uiteindelijk te klein en in 1909 werd besloten een nieuw R.K. Gasthuis* te bouwen aan de Middegaal (nu Gasthuisstraat). Het nieuwe tehuis werd in gebruik genomen 8 augustus 1911. De kapel achter het gasthuis werd in 1914 gebouwd.

* Ook wel het St. Josephgesticht genoemd, zie ook artikel op BHIC. In ditzelfde artikel wordt m.i. ten onrechte vermeld dat het klooster in 1844 is gebouwd. In reliëf wordt op het gebouw Anno “MDCCCLXXII” weergegeven.

1. R.K. Gasthuis Veghel  .jpg

1a. R.K. Zieken - en Gasthuis Veghel

In 1934 werd besloten het ziekenhuis verder uit te breiden en werd achter het pand van 1910 een T-vormige nieuwbouw tot stand gebracht met een nieuwe ingang te bereiken via de Gasthuisstraat. De naam van het ziekenhuis werd veranderd in R.K. Zieken – en Gasthuis Veghel. Het ziekenhuis maakte in de na-oorlogse jaren een sterke groei door. Daarom werd in de jaren 1956 tot 1958 een grootscheeps nieuwbouw complex neergezet met een verpleegstersflat. Dit deel van het ziekenhuis heeft vanaf 1959 tot en met 1980 het straatbeeld aan de Burg. de Kuijperlaan bepaald.

6. Sint Joseph Ziekenhuis Veghel.jpg

In juni 1981 werd de eerste steen gelegd voor een groot nieuwbouwproject aan de Burgermeester de Kuijperlaan. Het verpleegstershuis werd gesloopt en moest plaats maken voor de bouw van een compleet nieuwe vleugel met de hoofdingang aan de Burgemeester de Kuijperlaan en werd eind 1982 in gebruik genomen.

Het oude gebouw aan de gasthuisstraat deed deels nog dienst als bejaardenpension. Dit bejaardenpension werd in 1983 gesloten en de bejaarden verhuisden naar het bejaardenhuis Joachim en Anna in Veghel. Hiermee werd ook de bejaardenzorg beëindigd. Het monumentale gebouw aan de Gasthuisstraat werd gesloopt en in de jaren 1980-1990 vindt een algehele ‘vernieuwbouw’ van het ziekenhuiscomplex plaats.

9. ziekenhuis jospe 8

Op 1 januari 2000  fuseert het ziekenhuis in Veghel met het ziekenhuis Sint Anna in Oss en is het ziekenhuis Bernhoven geboren. Op 30 maart 2013 nam Bernhoven een nieuw huis in gebruik aan de Nistelrodeseweg in Uden. Daarmee kwam een eind aan de twee ziekenhuislocaties.

Het complex in Veghel staat sinds 2013 leeg en de afgelopen jaren zijn er wisselende plannen geweest, waaronder huurappartementen en zorgwoningen voor Brabantzorg. Intussen zaten er tijdelijk bewoners in het pand en waren er plannen om het complex te verhuren aan het COA voor de opvang van 300 asielzoekers. Er werd veel geld ingestoken door het COA, maar dit ging uiteindelijk (tot grote opluchting van vele buurtbewoners) niet door vanwege afname van de stroom asielzoekers. Uiteindelijk is het complex verkocht aan Zenzo en zullen er nieuwe woningen komen op het terrein van het voormalige ziekenhuis. De nieuwe woonwijk krijgt de naam ‘Kloosterkwartier‘. De ontmanteling en sloop is al begonnen (maart 2018) en zal maanden in beslag nemen.

Broninformatie: Bernhoven.nl, BHIC, Wikipedia, St. Joseph in Beeld, diverse dagbladen en kranten (waaronder de “De TIJD”). Reacties zijn welkom.

Bouwvergunningen (records BHIC.nl):
  • Mej. M.C. van Hooft, algem. Overste, Middegaal, Veghel: bouwen van een R.K. gasthuis met kapel, 12-6-1909
  • Eerw.hr. A. Hordijk (naam eigenaar/gebruiker: R.K. Gasthuis), Middegaal, Veghel: bouwen kapel met aanhorende werken bij het R.K. gasthuis, 07-02-1914
  • Het Zedelijk Lichaam De Zusters van Liefde, middegaal / stationsstraat, Veghel: uitbreiden van het St.Joseph-ziekenhuis, 04-06-1934
Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s